تئوری موسیقی

ترتیب علامات ترکیبی

 

13152503072


 

گام (به فرانسوی: gamme) : توالی چند نت است که به ترتیب ارتفاع مرتب شده‌اند. گام ممکن است بالارونده یا پایین‌رونده باشد، یعنی ارتفاع نت‌ها در آن به ترتیب صعودی یا نزولی مرتب شده‌باشد.

به عبارت دیگر، به صداها یا نت‌هایی که به‌صورت متصل میان فاصلۀ اکتاو قرار دارند گام گفته می‌شود. برای مثال، گام «لا» از نت «لا» شروع شده و پس از پیمودن فاصله‌هایی (پرده‌هایی) به اکتاو یا فاصلۀ هشتم (نت «لا»ی بعدی) می‌رسد.

تعریف کلی‌تر: مجموعه‌ای از چند فاصلۀ صوتی نسبت به یک صوت پایه که برای انسان خوشایند است. از این تعریف چنین برمی‌آید که هر فاصله‌ای برای گوش انسان خوشایند نیست و لذا صوت (بسامد) پایه قراردادی است؛ مثلاً نت لا 440HZ.

(از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد)


هنگام یا اُکتاو :(به انگلیسی: Octave) گاه به اختصار به صورت ۸ve و P۸ نیز نوشته می‌شود در زبان لاتین یعنی عدد هشت. اکتاو در موسیقی نشان‌دهندۀ ۷ نُت پایه‌ای موسیقی: Do, Re, Mi, Fa, Sol, La, Si و نت هشتم که تکرار نت Do اول با فاصله ۷ نت است می‌باشد. هر ساز دارای دامنه خاصی از لحاظ تکرار این نت‌ها می‌باشد و دامنه سازها را اغلب با شمارش مجموع این هشت نت که برابر با یک اکتاو می‌باشد می‌سنجند. بدیهی‌ست که سازهای مختلف دارای تعداد اکتاوهای مختلف می‌باشند.
در واقع بازه­ اصوات موسیقی به زیربازه‌هایی به نام هنگام بخش می­شود. یک هنگام بازه فرکانسی را شامل می­شود که فرکانس انتهای آن دو برابر فرکانس ابتدای­ آن است. پس فرکانس هر نت ۲ برابر فرکانس نت هم­نام خود در اکتاو قبلی است (برای نمونه، لا در اکتاو ۳ فرکانس ۴۳۷ هرتز، و «لا»ی اکتاو ۴ فرکانسی برابر ۸۷۴ هرتز دارد). فرکانس نت­‌هایی که با فاصلۀ یکسان ازنظر موسیقی به‌ترتیب دنبال هم قرا می‌گیرند، تشکیل تصاعد هندسی می­‌دهند.
(از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد)


گام کروماتیک : گامی است که تمامی ۱۲ نت گام معتدل غربی را شامل می‌شود. تمام نت‌های این گام نیم‌پرده با یکدیگر فاصله دارند.

600px-Chromatic-scale


گام دیاتونیک : گامی است که از پنج پرده و دو نیم پرده تشکیل شده که در آن، نیم‌پرده‌ها بیشترین فاصله را از یکدیگر دارند.

دانگ یا تتراکورد (به انگلیسی: Tetracorde) ترکیبی از چهار نت پی در پی است که حدود آن یک فاصله چهارم درست را تشکیل بدهد. هر گام دیاتونیک شامل دو دانگ است که به وسیلهٔ یک فاصلهٔ یک فاصلهٔ دوم بزرگ (یک پرده) از هم جدا شده‌اند.

گام ماژور گامی دیاتونیک است که در آن فاصله تمام درجه‌ها یک پرده‌است به جز فاصله بین درجه سوم و چهارم و فاصله بین درجه هفتم و هشتم، که نیم پرده هستند. گام ماژور استوار شده بر روی نت «دو» به صورت «دو-ر-می-فا-سل-لا-سی-دو» است.

گام مینور طبیعی گامی دیاتونیک است که در آن فاصله‌های نیم پرده، به ترتیب بین درجه‌های دوم و سوم و درجه‌های پنجم و ششم قرار گرفته‌اند. گام مینور طبیعی بر روی نت «لا» به صورت «لا-سی-دو-ر-می-فا-سل-لا» است. این گام در واقع متناظر با گام ماژور دو است که از نت ششم شروع شده و تا هشت درجه دنبال شده باشد.

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

[pardakht_delkha]

[pardakht_delkhah]